نامگذاری فرزندان در دوران هخامنشیان

نامگذاری فرزندان در دوران هخامنشیان | نویسنده: کوروش شهرکی | واپسین به روزرسانی: ۳ بهمن ۱۳۹۷ |


نامگذاری فرزندان در دوران هخامنشیان

ایرانیان باستان چه نام هایی برای فرزندان خود انتخاب میکردند؟

کودکان در تخت جمشید/ نامگذاری فرزندان در دوران هخامنشیان

دیدار کودکان از تخت جمشید.

یکی از سایت‌هایی که سابقه تحریف منابع را دارد، اخیرا مطلبی درباره نام‌های فرزندان در دوران هخامنشیان منتشر کرده است که بار دیگر نشان دهنده نا توانی آنها در تخریب ایران باستان و هویت باستانی ایرانیان است.

برخی از تحریف‌ها و تفرقه افکنی‌های این سایت را بخوانید:

تحریف آثارالباقیه توسط سایت‌های دروغ پرداز

پاسخ به شایعه نفرین مردم مازندران و گیلان در اوستا

دروغ آشکار: موبدان زرتشتی و به کارگیری نام جعلی برای خلیج فارس

نام نیکو انتخاب کردن برای فرزندان از جمله مهم ترین وظایف هر پدر و مادری است که مورد تاکید پیامبر اسلام (ص) نیز قرار گرفته است. 

انتخاب نامی که به واقع نیک باشد و احساس غرور و افتخار را در انسان ایجاد کند برمی‌گردد به شرایط فکری و فرهنگی آن جامعه، ممکن است در فرهنگی به سبب شرایط فرهنگی و عقیدتی خادم یا غلام کسی بودن افتخار باشد و نوعی از حس غرور را ایجاد کند اما در فرهنگ های دیگر بدینگونه نباشد.

به هر روی انتخاب نام نیک بازمی‌گردد به فرهنگ و فرهنگ جوامع گوناگون را حتی در بستر زمانی یکسان به سختی می‌توان مقایسه نمود چه آنکه تفاوت‌های زمانی نیز میان دو فرهنگ موجود باشد.

اما متاسفانه گروهی بدون توجه به شرایط زمانی و فرهنگی با قصد خوار کردن هویت ایرانی، با سانسور منابع تاریخی نوشته‌اند:

سگ، گراز، گاومیش، گرگ، روباه، کرکس، جغد، موش، شتر کوچک، گورخر، کرم خاکی، پشمالو، کچل و…! این‌ها در فرهنگ هخامنشی فحش نبود. بلکه نام‌هایی بود که پارسیان در آن دوره روی فرزندان خود می‌گذاشتند. (والتر هینتس، داریوش و ایرانیان، تهران: نشر ماهی، ۱۳۹۲، ص ۳۹۱).

تهیه کننده این نوشتار با سانسور گفته‌های والتر هینتس تنها به بخش های دلخواهش برای تحقیر ایرانیان دوران باستان استناد کرده است، برش و حذف بخش‌های مهم نوشتار دکتر هینتس، به حدی زیاد بوده است که معنای کلام وی را به کلی تغییر داده است.

پیرامون این نقل قول سخن به درازا نمی­‌بریم، تنها با ارائه متن کامل و بدون تحریف کتاب دکتر والتر هینتس نشان خواهیم داد سانسورچیان چه بلایی  بر سر گفتار ایشان آورده اند:

متن کامل کتاب داریوش و ایرانیان، والتر هینتس صفحه ۳۹۱:

پارسیان باستان با رغبت تمام به فرزندانشان نام هایی می­‌دادند، که با اَرتَه ویا بگه ترکیب شده بود. نام هایی چون ارتَخشَسَه ، ارتَوَردیه ، ارتَفرنه ، ارتَبازه ، ارتستونا ، بگبوخشه ، بگابینگنه ، بگداته. بسیاری از نام ها معنای مرد و یل و پهلوان داشتند، با مشتقات و صورت های مصغر فراوان؛ مثلا از رشَه «مرد پهلوان» این اسم ها مشتق شده اند : رشکه و رشَینَه «پهلوانی» و صورت های مصغر رِشَرَه ، رِشَوکَه و رشیتَه «پهلوانک». اسم های مرکبی مثل رشامه «صاحب قوت مردانه» نیز محبوب بودند. اساسا هر صفت خوبی را که به ذهن بیاید به عنوان اسم برمی­گزیدند و اغلب این صفات به صورت جفتی بود؛ مثلا «جوان ثروتمند» و «چابک دلاور».

نام های مرکب بی شماری با واژه مادی اسپه همراه بود؛ حتی در نزد پارس‌ها. نه تنها با نام‌هایی مانند اسب شکوه، فربه اسب، بلکه با ترکیب های غریبی مانند اسب دل، اسب استخوان، اسب شانه، اسب دست و اسب تن هم مواجهیم. بسیاری از نام‌ها ، نام جانورانند؛ مثلا اسب وحشی، گاومیش، گرگ، روباه، سگ، گراز، عقاب، کرکس، جغد و موش و به صورت مصغر مانندِ اسب کوچک، شتر کوچک، گورخر کوچک، گراز کوچک، گوسفند کوچک، جغد کوچک، مرغ کوچک و کرم کوچک. سر انجام القابی هم وجود دارند مثل پشمالو، تاس، گوژ و یا سپید و سیاه و سرخ.

نام های دختران پارسی بدین گونه بود: زیبا ، نازنین ، گل گونه ، رامش ، فاخر ، خوشبو ، پرآذین ، خوش­آغوش ، پُرشادی ، یا کبوترک، گنجشک و جوجه. (هینتس،۱۳۸۸:ص۳۹۱)

باید از سانسورچیان پرسید از حذف نام‌های نیکی چون «پهلوان مرد» یا « نازنین» و «گل گونه» و بسیاری دیگر از نام‌هایی که شرح آن آورده شد که ایرانیان دوران باستان بر فرزندان خود می­‌گذاشتند  و بزرگ کردن نام‌های نامانوس با ذهنیت امروز چه نتیجه‌ای می‌خواهند بگیرند؟ و این نتیجه گیری که با تحریف همراه است آیا در رسیدن به حقیقت به ما کمک می‌کند؟ 

به هر حال همانطور که در متن بدون سانسور کتاب دکتر هینتس مشاهده کردید نام‌های زیبای زیادی برای فرزندان خود انتخاب می­‌کردند، در کنار آن نام‌های نامانوسی با ذهنیت امروز نیز دیده می‌شود.

به نظر می‌رسد در دوران باستان حیوانات گوناگون از جهت ویژگی های مثبت خود مورد تحسین مردم قرار میگرفته اند، این موضوع نشان دهنده نوعی احترام ایرانیان باستان به حیوانات می‌باشد، هرچند که ممکن است این نام ها با ذهنیت مردم قرن ۲۱ نامنوس باشد و امروزه طرد شده اند.

البته باید خاطرنشان کرد که قرار دادن نام حیوانات بر روی انسان ها نه فقط در ایران بلکه ، در اروپا و حتی فرهنگ اسلامی نیز رایج بوده؛ به شخصیت‌های بزرگ اسلام مانند امام علی (ع)، «شیر خدا» می‌گفتند. نام حیوانات تا به امروز به عنوان لقبی مثبت برای انسان‌ها، تیم‌های ورزشی، محصولات با کیفیت و… به کار می‌رود.

هرچند که در ۲۵۰۰ سال پیش اسامی نامانوسی هم بر روی کودکان قرار میگرفته اما امروز به تدریج این اسامی حذف و اسامی چون «پهلوان» ، «دلاور» ، «نازنین»، «پرآذین» ، «پرُشادی» و… ماندگار شده اند. از این رو بایستی به فرهنگ و هویت ایرانی خود که اینچنین پویا به دنبال تکامل هرچه بیشتر است افتخار کنیم و باید در نظر داشت نقاط قوت و ضعف فرهنگی چه در ایرانیان و چه در بقیه جوامع از گذشته تا کنون وجود داشته است. هنر یک ملت آن است که فرهنگ خود را روز به روز تکامل بخشد و نقاط ضعف را کوچکتر کند. نه آنکه همانند جسمی صلب نفوذ ناپذیر باشد.

 

بن‌مایه‌ها و یاری‌نامه‌ها:

شهرکی، کوروش (۳ بهمن ۱۳۹۷)، نامگذاری فرزندان در دوران هخامنشیان، خردگان

نشانی رایاتاری:  https://kheradgan.ir/?p=19252

هینتس، والتر (۱۳۸۸). داریوش و ایرانیان، ترجمه پرویز رجبی، چاپ دوم، نشر ماهی ، تهران

شرایط استفاده از نوشتار:

از آنجایی که هرگونه استفاده یا رونوشت از نوشتارها بر اساس پیمان نامه کاربری امکان پذیر است، اگر قصد رونوشت از این نوشتار را دارید، بن‌مایه آن را یاد کنید. طبیعی است که ذکر مواردی مانند نام پدیدآور (نویسنده، گردآورنده و…)، تاریخ واپسین به روز رسانی، عنوان کامل نوشته به همراه پیوند (لینک) و همچنین ذکر تارنمای خردگان (www.kheradgan.ir) ضروری است.

پرسش ها تنها از بخش پرسش و پاسخ

خواهشمندیم پرسش‌ها را تنها در بخش «پرسش و پاسخ» در میان بگذارید. پرسش‌ها در بخش دیدگاه‌ها پاسخ داده نمی‌شوند. با سپاس فراوان


راهیابی به بخش «پرسش و پاسخ»:

KHERADGAN.ir/ASK



برگه‌های همیار و همکار خِرَدگان در اینستاگرام:

=خرد و تاریخ در اینستاگرام armtin136
خردگان در اینستاگرام


کانال‌های همیار و همکار خِرَدگان در تلگرام:

کانال «ایران در قفقاز و آسیای مرکزی و آناتولی» در تلگرام کانال «داستان‌های شاهنامه فردوسی» در تلگرام
کانال خردگان در تلگرام

نوشتارهای پیشنهادی

12 دیدگاه

  1. Avatar

    ببخشید ولی جوابی که نوشتید ماست مالی بود نه حرف حساب. میگید اسم گاومیش و خر و سگ و گراز به خاطر احترام به طبیعت و حیوانات بود. خب چرا حیوانات رو میکشتن؟ اگه از تاریخ سر در بیارین میبینید که پارسها گوسفند و گاو و اسب و غیره قربانی میکردن. اگر تا حالا در کتابهای تاریخی این چنین چیزی رو ندیدید آدرس بدم که برای اولین برید ببینید.

    • اشکان دهقان

      شما که میخواستید آدرس بدید خب در همین دیدگاه آدرس را می‌دادید که ما متوجه شویم حداقل یک کتاب تاریخی تا به حال مطالعه کردید!!! بگذریم از اینکه اعتبار آنها چقدر است. اما اگر هم قربانی گسترده حیوانات را بپذیریم هم باید گفت استدلال شما خیلی سطحی نگرانه است. با این استدلال‌ها پس امروز هم نباید نام گل و برخی حیوانات مانند آهو و شیر و … بگذاریم! نام گل نباید روی فرزندان بگذاریم چون انسان‌ها گل‌ها را جدا می‌کنند و برای تزیین استفاده می‌کنند. نام آهو هم نباید می‌گذاشتند چون شکار آهو رواج داشته و دارد و برای مصارف گوناگون از آهو استفاده می‌کنیم! نام شیر و پلنگ هم نباید می‌گذاشتند چون وقتی این حیوانات به گله حمله می‌کردند آنها را می کشتند. بگذریم که شکار شیر و … هم که رواج داشته است. حداقل به نظر می‌رسد مردم باستانی عقل سالم تری داشتند که وقتی از یک حیوان بهره می‌بردند به او توجه داشتند. گویا آنها بهتر از ما چرخه طبیعت را درک می‌کردند و می‌فهمیدند همه حیوانات و گیاهان خویشکاری خود را در طبیعت دارند. نه مثل ما که معلوم نیست چرا خر و گاو را فحش و ناسزا حساب می کنیم،‌ اما شیر و پلنگ را لقب دلاوری!!!

      • Avatar

        این والتر هینتس اصلا کی هست که حرفش رو حجت گرفتید؟، همونطور که در نظر پیشین گفتم یک نام ایرانی با اون معانی نمیتونید پیدا کنید و اگر هم از اون کلمات مثل کچل و… استفاده میشده لقب بوده نه اسم، فقط کافیه کسی کمی شعور داشته باشه تا فرق بین نام و لقب رو متوجه بشه!

  2. Avatar

    شما نام یک ایرانی مشهور رو بیار که همچین اسمهایی داشته، داریوش در اصل دریاوش است یعنی مانند دریا مثل مهوش و…، اما تا دلتون بخواد از اعرابی که این جماعت خودشون رو از اونها میدونن میتونم مثال بیارم که اگر بعضیهاش رو بنویسم به طور قطع نظرم رو تأیید نخواهید کرد

    معاویه (یکی از خلفای اعراب) یعنی ماده سگ عوعو کننده

    اعراب اسم سگ و گوسفند و جرثومه و روباه و… روی بچه هاشون میگذاشتن

    اگر لینک بذارم حذفش میکنین به طور مثال دوستان بنویسن “ام رومان” و تو ویدیکپدیای عربی برن ببینن اسم اجدادش چی بوده و همچنین اجداد شوهرش

    اعراب قبیله ای به نام بنی کلب داشتن یعنی فرزندان سگ

    معنی خدیجه و… رو هم خودتون برید ببینید یعنی چه

    تنها نام ایرانی که نشان از نام حیوان در اون هست شاهین هست که اعراب به همون شکل ازش استفاده کردن و میکنن به اضافه صقر که شاهین و عقاب در زبان خودشونه

    در جواب فاروق هم باید گفت کدوم همه؟، و اصلا منبع شما چیه؟، هرودت که تومیریس رو که نامش جز بر زبان هرودت بر زبان هیچ مورخ باستانی نیومده خلق کرده؟، کوروش رو در تخیلاتش کشته وقتی همه مورخان باستان عکسش رو نوشتن و همراهان اسکندر پیکر پوسیده اش رو در پاسارگاد دیدن؟، همون هرودتی که خودش اعتراف میکنه مورخ نیست و اینها چیزهایی هستن که شنیده از اسپرم سیاه هندیها و آفریقاییها و شفا گرفتن فرعون کور از ادرار تا بعدا با دشنام روبرو نشه؟، شما فقط به یک نمونه زنده و جاری عید قربان مسلمانان نگاه کن!

  3. Avatar

    اون اسم کچل که دیگه برای احترام به طبیعت نبود. ضمناً اگه هخامنشیان احترام به طبیعت میذاشتن چرا این همه قربانی خونین انجام میدادن. مثلاً قربانی اسب و گاو و گوسفند و غیره برای مقبره کورش بزرگ. این باید روشن بشه. با تشکر از زحمات شما. اسم اون سایت چی بود؟ در مطلب اسم سایت رو نبرید چند نفر پیام دادن سایت ادیان فرق ادیان نت. اسم سایت همین هست؟

    • کوروش شهرکی

      با سلام. کتاب والتر هینتس نوشته است:

      «سر انجام القابی هم وجود دارند مثل پشمالو، تاس، گوژ و یا سپید و سیاه و سرخ» (هینتس،۱۳۸۸:ص۳۹۱)

      همانطور که در متن کتاب به صراحت آمده است واژه کچل جزو القاب بوده است نه اسامی ، از این جور لقب گذاری ها امروزه هم استفاده میشود .

      با این حال در کتاب هینتس اسامی زیبای بسیاری آمده که به دست سانسورچیان سایت حذف شده بودند تا تصویر وارونه ای از ایرانیان باستان جلوه دهد.

    • اشکان دهقان

      اینکه امروز ما تاسی و کچلی را یک موضوع بد می‌دانیم و برای تحقیر استفاده می کنیم ضعف امروز فرهنگ ماست. اتفاقا کچلی و تاسی هم بخشی از طبیعت است و می تواند مانند رنگ مو باشد. به راستی چرا القابی که برای افرادی با موهای بور و روشن به کار می بریم مثبت است اما برای افراد تاس به کار می بریم منفی است؟! گاهی اوقات باید بعضی موارد را از پیشنیان یاد بگیریم. همچنین لطفا منابع دقیق قربانی گاو و گوسفند و … برای آرامگاه کوروش را ذکر کنید تا بررسی کنیم! اگر هم قربانی در ایران باستان بوده باشد باز هم دلیلی نمی‌شود که انسان‌ها رویکرد منفی به حیوانات داشته باشند. انسان‌ها از حیوان ها بهره می بردند، شیر و گوشت حیوانات به انسان‌ها سلامتی می داده است و انسان‌ها به همین دلیل رویکرد مثبت به حیوانات داشتند و حتی نام‌های آنها را مثبت می‌دانستند. امروز ما از گوشت گاو استفاده میکنیم، از شیر گاو استفاده می کنیم، می دانیم که سالم ترین غذاها همین غذاها هستند اما در نهایت واژه گاو را به عنوان ناسزا به کار می بریم!!! به راستی کار ما عجیب است!! در واقع باید ذهنیت امروزی از جمله خوبی‌ها و بدی‌هایی که در ذهنیت امروز قرار دارند را در پژوهش‌های تاریخی کنار بگذاریم. نام سایت دروغ پرداز هم در مطالبی که در ابتدا معرفی شده آمده است.

  4. Avatar

    ادیان نت مروج افکار تروریستی و داعشی است. باید به جای پایگاه جامع ادیان و فرق، نام سایتشون رو میذاشتن پایگاه جامع آموزش تروریسم

  5. Avatar

    من فکر می کنم گذاشتن اسم حیوانات در بقیه فرهنگ ها رایج بوده. تا جایی که من می دانم اسامی ترکی مثلا طغرل یعنی پرنده شکاری

  6. Avatar

    گراز و گورخر و موش صحرایی…. انتظار چنین نام هایی نداشتم. احترام به طبیعت قانون و قاعده داره. نه اینکه اسم بچه م رو بذارم گورخر یا شغال. به هر حال سپاسگزارم که زخمت میکشید

    • کوروش شهرکی

      باسلام.

      بله این اسم ها با منطق بشر قرن بیست و یک سازگاری ندارد و کسی هم امروزه این نام ها را بر نمیگذیند. اما باید شرایط زمانی و مکانی انسانی را در ۲۵۰۰ سال پیش در نظر گرفت. در ان زمان نه تنها در ایران بلکه در تمام جهان این اسم ها نامانوس و عجیب نبودند.

    • Avatar

      من گور خر و موش صحرایی رو به مدیران ادیان نت ترجیح میدم. واقعا این حیوانات بی آزار هیچ گاه مانند ادیان نتی ها کثافت کاری نکردند. آقایان پول ملت رو میگرند و علیه ملت هزینه میکنند

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نمی شود.علامت دارها لازمند. *

*

برچسب ها:
پست قبلی
پست بعدی
رفتن به بالا