استفاده از مطالب پس از قبول پیمان نامه کاربری امکان پذیر است

خانه » ایران باستان » اشکانیان » گوسان‌ها،نقل‌کنندگان پرشور داستان‌ها در ایران باستان

گوسان‌ها،نقل‌کنندگان پرشور داستان‌ها در ایران باستان

کانال رسمی خردگان

| نویسنده : مجید خالقیان | واپسین به روزرسانی : ۱۴ تیر ۱۳۹۴ |


گوسان‌ها، نقل‌کنندگان پرشور داستان‌ها در ایران باستان

گوسان‌ها، نقل‌کنندگان پرشور داستان‌ها در ایران باستان - خردگان - www.kheradgan.ir

داستان‌پردازی و داستان‌سرایی از پیشینه بسیار کهنی در ایران برخوردار است به طوری که ایران را باید سرزمین داستان‌ها نامید.

بسیاری از داستان‌های ایرانی درون مایه فلسفی و حکمت آمیز دارند و به عبارت دیگر در دوران کهن، مفاهیم عمیق را در قالب داستان برای مردم نقل می‌کردند تا قابل درک باشد. این سنت در دوران بعد از اسلام هم ادامه یافت و آثار ارزشمندی مانند شاهنامه فردوسی، مثنوی معنوی و… به جا مانده است که در ادبیات ایرانی جایگاه قابل توجهی دارند. در حقیقت این داستان‌ها بودند که در جامعه فرهنگ سازی می‌کردند و کارکردهای اجتماعی آنها قابل توجه است.

اما آنچه باعث می‌شد داستان‌ها در میان مردم نفوذ پیدا کنند شیوه زیبای نقل کنندگان داستان‌ها بود. در مطالعه منبع مربوط به ایران باستان، با نقل کنندگان جالبی روبرو می‌شویم که بسیار پر شور داستان‌های گوناگون را برای مردم نقل می‌کردند. این گروه‌ها گوسان نام داشتند و گوسان‌ها هنرمندانی بودند که در کوی‌ها و برزن‌ها با زبان شعر و موسیقی داستان‌ها را نقل می‌کردند.

در قطعه‌ای از آثار مانوی پارتی می‌خوانیم:

همچون گوسانی که هنر شهریاران و کی‌های پیشین را بیان می‌دارد… (تفضلی، ١٣٨۹: ۷۶)

از این گفته چنین بر می‌آید که گوسان‌ها حافظ داستان‌های حماسی ایران بوده اند و آنها را به ساسانیان منتقل کرده اند. همین داستان‌ها بعد‌ها بخشی از منابع خدای‌نامه پهلوی را تشکیل داده و نهایتاً در شاهنامه منعکس شده اند (همان).

چنین می‌نماید که در هنر گوسان‌ها هم داستان‌های عاشقانه مورد توجه بوده است هم داستان‌های حماسی و جنگاورانه. داستان‌های زیبایی مانند زال و رودابه، بیژون و منیژه و حتی ویس و رامین از داستان‌های عاشقانه باقی مانده از عصر باستان می‌باشند و داستان‌های حماسی مانند هفت خوان رستم، رستم و اسفندیار و… همواره قابل توجه بوده اند.

سنت گوسان‌ها در پرداختن به داستان‌های حماسی، سنتی غنی بوده است، به ویژه راویان خراسان که هم از امکانات متنوع فرهنگی و هم از آزادی‌های دینی دوران کوشانی و اشکانی در شرق برخوردار بودند (قریب، ۱۳۸۶: ۱۷۹).

نباید از تاثیر داستان‌ها، از جمله داستان‌های اسطوره‌ای در ایجاد یک نظام فرهنگی در جامعه آن روز غافل شد. هنگامی که عناصر گوناگون از مردمان دیگر نواحی جهان وارد فرهنگ ایران‌زمین می‌شد، با توجه به آنکه اسطوره‌ها جایگاه ویژه‌ای در میان مردم داشتند و مردم با اسطوره‌ها زندگی می‌کردند، گویی عناصر بیگانه از صافی اسطوره‌ها گذر می‌کردند و کارکرد درخور خود را در فرهنگ این سرزمین می‌یافتند.

بن‌مایه‌ها و یاری‌نامه‌ها:

– تفضلی، احمد (١٣٨۹). تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام. تهران: سخن.

– قریب، بدرالزمان (۱۳۸۶). مطالعات سغدی. به کوشش محمد شکری فومشی، تهران: طهوری.

www.kheradgan.ir

پایگاه پژوهش و گسترش فرهنگ و تاریخ ایران زمین


یک خواهش دوستانه

خواهشمند است اگر قصد رونوشت از این نوشتار را دارید، بن‌مایه (www.kheradgan.ir) و نویسنده آن را یاد کنید

ضعیفخوبمتوسطبسیار خوبعالی ( 2 رای داده شده , میانگین امتیاز این نوشته : 3٫50 ) نظر شما چیست ؟
Loading...

پرسش ها تنها از بخش پرسش و پاسخ

حواهشمندیم پرسش‌ها را تنها در بخش «پرسش و پاسخ» در میان بگذارید. پرسش‌ها در بخش دیدگاه‌ها پاسخ داده نمی‌شوند. با سپاس فراوان


راهیابی به بخش «پرسش و پاسخ»:

KHERADGAN.ir/ASK


برگه‌های همیار و همکار خِرَدگان در اینستاگرام:

=خرد و تاریخ در اینستاگرام persian.immortals در اینستاگرام سپندار در اینستاگرام
هواداران کوروش بزرگ در اینستاگرام سرزمین آزادگان در اینستاگرام


کانال‌های همیار و همکار خِرَدگان در تلگرام:

کانال تلگرام تاریخ ایرانشهر کانال «سرزمین آزادگان» در تلگرام کانال «داستان‌های شاهنامه فردوسی» در تلگرام
کانال تاریخ پرسیا کانال خردگان در تلگرام

دزدان فضای مجازی - خردگان

نوشتارهای پیشنهادی

1 دیدگاه

  1. خسته نباشید ، اگر گروه یا کانال تلگرامی مفید میشناسید لینک برام ایمیل بفرستید خودم گروه تاریخ دارم و علاقمند به اگاه سازی مردم یه تاریخشون هستم

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نمی شود.علامت دارها لازمند. *

*

برچسب ها:
رفتن به بالا