استفاده از مطالب پس از قبول پیمان نامه کاربری امکان پذیر است

خانه » ایران پس از اسلام » چگونگی به قتل رسیدن عمر بن خطاب

چگونگی به قتل رسیدن عمر بن خطاب

کانال رسمی خردگان

|نویسنده: اشکان دهقان | واپسین به روزرسانی: ۲۹ آذر ۱۳۹۴ |


چگونگی به قتل رسیدن عمر بن خطاب.

چگونگی به قتل رسیدن عمر بن خطاب

آرامگاه منسوب به پیروز نهاوندی (ابولؤلؤ)، واقع در کاشان. این مکان امروز تبدیل به معاونت اجتماعی و ارشاد نیروی انتظامی شده است.

عمر بن خطاب از فرمانروایان و کشورگشایان مشهور است که توسط یک ایرانی به نام پیروز نهاوندی (مشهور به ابولؤلؤ فیروز) به قتل رسید.

درباره علل و انگیزه این اقدام، گفته های فراوانی مطرح شده است اما به هر حال با بررسی منابع تاریخی به نظر می رسد این اقدام واکنشی به سخت گیری های آن عصر بوده است. لازم به ذکر است که پس از قتل عمر یک ایرانی دیگر به نام هرمزان توسط پسر عمر کشته شد.

آن طور که در منابع آمده است، پیروز نهاوندی غلام مغیره بن شعبه بود و کارها و هنرهای زیادی مانند نجاری، نقاشی و آهنگری می دانست. پیروز نهاوندی قبل از اسلام به اسارت روم افتاده بود و سپس عرب‌ها او را اسیر کرده بودند. این که او را رومی و حبشی و ترسا گفته اند، ظاهرا از همین جاست (زرین کوب، ١۳۷۸: ص ۸۶).

پیروز مجبور بود روزانه مبلغ زیادی را به مغیره بپردازد و این موضوع باعث ناراحتی او شد. وی به نزد عمر بن خطاب گلایه کرد و عمر هم به او گفت وقتی آن غلام این همه کار می داند، مبلغی که می پردازد چندان هم زیاد نیست! پیروز پس از شنیدن این موضوع به کنایه موضوعی را به عمر گفت و پس از مدتی او را به قتل رساند.

طبری نوشته است:

مسور بن مخرمه که مادرش عاتکه دختر عوف بود گوید: روزى عمر بن خطاب به گردش بازار رفت و ابو لؤلؤه غلام مغیره بن شعبه وى را بدید….

ابو لؤلؤه … به عمر گفت: «اى امیر مؤمنان در کار مغیره بن شعبه با من نیکى کن که خراجى سنگین بر عهده دارم» عمر گفت: «خراج تو چند است؟» گفت: «هر روز دو درم» گفت: «صناعت تو چیست؟» گفت: «نجارم و نقاش و آهنگر» گفت: «بنظر من با این همه کار که مى‏ کنى خراج تو سنگین نیست» آنگاه عمر گفت: «شنیدم گفته‏ اى اگر بخواهم آسیابى بسازم که به کمک باد کار کند» گفت: «اگر سالم ماندم آسیایى برایت بسازم که مردم مشرق و مغرب از آن سخن کنند» آنگاه ابو لؤلؤه برفت و عمر گفت: «این غلام هم اکنون مرا تهدید کرد»… (طبری، ١۳۷۵: ج ۵/ ص ۲۰۲۶).

لازم به ذکر است که برخلاف بسیاری از بخش های دیگر تاریخ طبری، درباره قنل عمر همین یک روایت آورده شده است. البته این تنها روایتی نیست که نارضایتی پیروز را نشان می‌دهد. در یک روایت دیگر از غمگینی پیروز پس از دیدن اسیران سخن گفته می شود:

شعبى گوید: وقتى اسیران نهاوند را به مدینه آوردند ابو لؤلؤه، فیروز، غلام مغیره بن شعبه، هر کس از آنها را کوچک یا بزرگ میدید دست به سرش مى ‏کشید و مى‏ گریست و مى‏ گفت: «عمر جگرم را خورد»… (طبری، ١۳۷۵: ج ۵/ ص ١۹۵۸).

اما موضوعی هم پس از به قتل رساندن عمر پیش آمد و آن هم کشته شدن یک ایرانی دیگر به دست پسر عمر بن خطاب بود. عبیدالله پسر عمر بن خطاب، یک شخص ایرانی دیگر به نام هرمزان (احتمالاً از اهالی اهواز) را شریک در قتل پدرش می دانست و او را کشت. با آنکه علی بن ابی طالب، حکم به بی گناهی هرمزان داد و خواستار مجازات عبیدالله بن عمر شد اما عثمان خلیفه سوم، عبیدالله را عفو کرد واز جانب خود دیه هرمزان را پرداخت کرد (ن.ک: زرین کوب، ١۳۷۸: ص ۸۷-۸۸).

برخی از پژوهشگران قتل عمر را یک حرکت سازماندهی شده توسط ایرانیانی که شاید گرایش های مسیحی داشتند می دانند.

در هر حال آنچه از منابع می توان برداشت کرد این است که پیروز فقط به دلایل شخصی از عمر کینه نداشت بلکه از رفتار فاتحان عرب نارضایتی‌هایی داشت که شاید در به قتل رساندن عمر بن خطاب بی تأثیر نبوده است.

بن‌مایه‌ها و یاری‌نامه‌ها:

– دهقان، اشکان (۲۹ آذر ۱۳۹۴). «چگونگی به قتل رسیدن عمر بن خطاب». پایگاه خردگان.

نشانی رایاتاری: http://kheradgan.ir/?p=12359

– زرین کوب، عبدالحسین (١۳۷۸). دو قرن سکوت. تهران: سخن.

– طبرى، محمد بن جریر (١۳۷۵). تاریخ طبرى. ترجمه ابوالقاسم پاینده. تهران: اساطیر.

شرایط استفاده از نوشتار:

از آنجایی که هرگونه استفاده یا رونوشت از نوشتارها بر اساس پیمان نامه کاربری امکان پذیر است، اگر قصد رونوشت از این نوشتار را دارید، بن‌مایه آن را یاد کنید. طبیعی است که ذکر مواردی مانند نام پدیدآور (نویسنده، گردآورنده و…)، تاریخ واپسین به روز رسانی، عنوان کامل نوشته به همراه پیوند (لینک) و همچنین ذکر تارنمای خردگان (www.kheradgan.ir) ضروری است.

ضعیفخوبمتوسطبسیار خوبعالی ( 5 رای داده شده , میانگین امتیاز این نوشته : 4٫00 ) نظر شما چیست ؟
Loading...

پرسش ها تنها از بخش پرسش و پاسخ

خواهشمندیم پرسش‌ها را تنها در بخش «پرسش و پاسخ» در میان بگذارید. پرسش‌ها در بخش دیدگاه‌ها پاسخ داده نمی‌شوند. با سپاس فراوان


راهیابی به بخش «پرسش و پاسخ»:

KHERADGAN.ir/ASK




برگه‌های همیار و همکار خِرَدگان در اینستاگرام:

=خرد و تاریخ در اینستاگرام persian.immortals در اینستاگرام سپندار در اینستاگرام
هواداران کوروش بزرگ در اینستاگرام سرزمین آزادگان در اینستاگرام


کانال‌های همیار و همکار خِرَدگان در تلگرام:

کانال تلگرام تاریخ ایرانشهر کانال «سرزمین آزادگان» در تلگرام کانال «داستان‌های شاهنامه فردوسی» در تلگرام
کانال تاریخ پرسیا کانال خردگان در تلگرام

دزدان فضای مجازی - خردگان

نوشتارهای پیشنهادی

2 دیدگاه

  1. منابع شما برای اثبات این امر چیست؟لطفا منابع معتبر تری ذکر کنید. افرادزیادی ازعمروطرز حکومت وی ناراضی بودند!!!

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نمی شود.علامت دارها لازمند. *

*

برچسب ها:
رفتن به بالا